From Intellectual Good and Ugliness to Zagzbeski: The Cognitive Independence of Morality and Its Consequences

Document Type : پژوهشی

Authors

University of Mazandaran

Abstract

This study examines the fundamental question of whether a meaningful convergence can be found between the theory of “cognitive independence of ethics from religion” in contemporary Western moral philosophy (centered on the views of Linda Zagzbesky) and the theory of “rational goodness and ugliness” in Imami and Mu’tazilite theology? Also, the implications of this convergence for the universality of ethics and the possibility of interfaith dialogue are analyzed. The research method used in this study is a comparative-analytical method with a qualitative-critical approach. The research data were collected through an in-depth study of Zagzbesky’s works in Western moral philosophy and basic texts of Imami and Mu’tazilite theology. Data analysis was conducted at three levels:
1. Conceptual level (comparison of basic concepts such as “rational goodness and ugliness” and “cognitive independence”);
2. Theoretical level (examination of the evidence on both sides);
3. Implicational level (analysis of intercultural implications and feasibility of interfaith dialogue).
The findings of the research show that both perspectives, despite their contextual differences, believe in the independent ability of reason to recognize moral values. This central convergence has important implications: first, it presents ethics as a common language between humans and religions; second, it challenges the claims of moral relativism; and third, it provides the possibility of establishing a “framework of transcultural moral rationality” as a basis for interfaith studies and comparative philosophy. This research paves the way for future research in the fields of comparative ethics, dialogic theology, and comparative philosophy, and shows how different intellectual legacies can be used to solve common human challenges.

Keywords

Main Subjects

References

ابن سینا (1380). النجاة، تصحیح نجف قلی حبیبی، تهران: دانشگاه تهران.
دهقان، مجید. و سعیدی مهر، محمد، (1399)سازگاری خودآئینی با اتوریته دینی،مجله پژوهش‌های فلسفی،دوره14، شماره 31،صص 437-458.
https://philosophy.tabrizu.ac.ir/article_8561.html
جوادی آملی، ع. (1385). مبادی اخلاق در قرآن. قم: اسراء.
__________ (1388). منزلت عقل در هندسة معرفت دینی. قم: اسراء.
حلی، محقق. (676 ق.). کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد. قم: مؤسسه النشر الاسلامی.
شهرستانی، عبدالکریم (1388). ملل و نحل، ترجمه افضل‌الدین صدر، تهران: علمی و فرهنگی.
شیخ مفید. (413 ق.). اوائل المقالات. قم: کنگره شیخ مفید.
طوسی، خواجه نصیرالدین. (672 ق.). تجرید الاعتقاد. تحقیق محمدجواد حسینی جلالی. قم: مؤسسه امام صادق(ع).
فتحعلی، م. (1394). اخلاق جهانی و گفتگوی تمدن‌ها. قم: پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی.
مطهری، مرتضی. (1357). عدل الهی. تهران: انتشارات صدرا.
ملاصدرا، صدرالدین شیرازی (1382ق). الحکمه المتعالیه فی الأسفار العقلیه الأربعه، بیروت: دارإحیاء التراث العربی.
مهدوی آزادبنی، رمضان. (1402). « استقلال معرفت‌شناختی و وابستگی هستی‌شناختی اخلاق نسبت به دین، مجله پژوهش‌های فلسفی،دوره 17، شماره 44،صص 750-736 .
مهدوی آزادبنی، رمضان،(1404) بن بست شکاکیت اخلاقی در ترازوی قرائن تجربی، مجله دین پژوهی و کارآمدی،دوره 5 شماره 1،صص 1 – 12 .
 
Zagzebski, L. (2004). Divine Motivation Theory. Cambridge University Press.
Zagzebski, L. (2017). Exemplarist Moral Theory. Oxford University Press.
New Religious Researches
Volume 5, Issue 3 - Serial Number 17
December 2025
Pages 19-32

Files

Share

How to cite

Statistics